|
|
Miejsce dla pomnika poświęconego mieszkańcom Wrocławia pochowanym na nieistniejących wrocławskich nekropoliach wyznaczono w parku Grabiszyńskim, założonym na miejscu dawnego zespołu cmentarzy. Obszar objęty konkursem znajduje się na osi wejścia prowadzącego niegdyś do budynku krematorium. Wchodząc przez prostą bramę i podążając długą aleją biegnącą między szpalerami drzew i wysokimi ścianami żywopłotów, można się spodziewać, że na jej zakończeniu znajduje się coś specjalnego i ważnego. Tymczasem przed oczyma otwiera się jedynie otoczony zielenią, wymowny w swojej pustce plac po zniszczonym krematorium. Kompozycja - złożona z kilkuset płyt nagrobnych i powtarzających ich wymiary stalowych skrzyń wypełnionych ziemią z nieistniejących cmentarzy - zostałaby umieszczona na betonowej podstawie, która dzięki odpowiedniemu ukształtowaniu przekroju i podświetleniu szpary przy ziemi sprawiałaby wrażenie oderwanej od podłoża. Otaczałaby ją żelbetowa rampa zakończona rzędem prostych ławek, nawiązujących do rzędów krzeseł w dawnym krematorium. Pozostała powierzchnia placu byłaby porośnięta trawą, a prowadząca do założenia aleja - wysypana jasnym żwirem. Pomnik nie byłby widoczny z alei, dostrzegałoby się go dopiero po wejściu na rampę, która umożliwiałaby spojrzenie z góry na ustawione w uporządkowany sposób płyty i ocenienie ich liczby. ważnym aspektem proponowanego rozwiązania jest jego podatność na zmiany. Gabaryty żelbetowej podstawy oraz sposób rozróżnienia płyt i pojemników z ziemią pozwalają uzupełniać obiekt kolejnymi, odnajdywanymi z czasem płytami nagrobnymi bez zakłócenia charakteru kompozycji. Idea Pomnika Wspólnej Pamięci odwołuje się do pojęć uporządkowania, organizacji, znalezienia miejsca. Samo założenie nie przywołuje traumatycznych wydarzeń, ale odnosi się do złożonej, wielowarstwowej i wielokulturowej historii miasta. Kończąca się nagle płaszczyzna rampy i zgromadzenie wielkiej liczby ułożonych rytmicznie płyt na 'oderwanej od ziemi' podstawie sprawiają, że symbolika Pomnika Wspólnej Pamięci jest uniwersalna, czytelna dla wyznawców różnych religii. |
POMNIK WSPÓLNEJ PAMIĘCI, WROCŁAW





